Grób Nieznanego Żołnierza
Brwinów, ul. Powstańców Warszawy, Cmentarz Parafialny


Treść napisu: Grób Nieznanego Żołnierza
Data upamiętnienia: 12.V.1974 r.



Kwatera żołnierska z tablicą kamienną
Brwinów, ul. Powstańców Warszawy, Cmentarz Parafialny


Treść napisu: Tu spoczywa 11 nieznanych żołnierzy 36 p.p. Legii Akademickiej którzy jako ranni w bitwie pod Brwinowem w dniu 12-13 września 1939 roku, zostali wzięci do niewoli i rozstrzelani przez hitlerowców we wsi Koszajec gdzie byli pochowani w zbiorowej  mogile skąd ekshumowano ich na cmentarz miejscowy dnia 1 grudnia 1971 roku.
Data upamiętnienia: 1.XII.1971 r.

 


Pomnik-obelisk upamiętniający żołnierzy  28 DP poległych w boju z hitlerowcami
Brwinów, ul. Powstańców Warszawy, Cmentarz Parafialny


Treść napisu: Szlak Bojowy – Praszka, Wierzbie, Gaszyn, Wieluń, Rychłocice, Burzenin, Wola Wykrzykowa, Wola Cyrusowa, Brwinów, Modlin.


Tablica marmurowa upamiętniająca szpital polowy
Brwinów, ul. Dworska 5, teren SGGW


Treść napisu: W tym domu w czasie walk przeciw najazdowi hitlerowskiemu w 1939 r. ludność Brwinowa zorganizowała i prowadziła Szpital Polowy Wojsk Polskich.
Tu ratowano życie setkom bohaterskich żołnierzy 28 d.p. rannych w bitwie pod Brwinowem
12-13.09.1939 r.
W 30-ą rocznicę bitwy tablicę tę ufundowali: Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego, Związek Bojowników o Wolność i Demokrację, Koło Brwinów.
Data upamiętnienia: 12.IX.1969 r.

 

Tablica - plan sytuacyjny walk pod Brwinowem w 1939 r.
Brwinów, Rynek, przy wejściu do Parku Miejskiego


 

 


Tablica marmurowa im. 36 p.p. Legii Akademickiej
Brwinów, Rynek, przy wejściu do Parku Miejskiego


Treść napisu: W TYM PARKU W LATACH 1941 – 1945 BYLI ROZTRZELIWANI PRZEZ HITLEROWCÓW MIESZKAŃCY BRWINOWA I OKOLIC. CZEŚĆ ICH PAMIĘCI. Brwinów dnia 12.X.1963 r. SPOŁECZEŃSTWO.
Data upamiętnienia: 12.X.1963 r.



Tablica kamienna ku czci 36 p.p. Legii Akademickiej
Brwinów, Rynek


Treść napisu: PARK MIEJSKI IM. 36 PP LEGII AKADEMICKIEJ
Data upamiętnienia: 10.IX.1989 r.

 



Głaz kamienny - Pomnik Armii Krajowej
Brwinów, Rynek


Treść napisu: ABY OCALIĆ OD ZAPOMNIENIA
W 50 LECIE ARMII KRAJOWEJ ŻOŁNIERZE 10 P.P. OBWODU BAŻANT OŚRODKA BĄK I MIESZKAŃCY BRWINOWA. 8.XI.1992 r.
Data upamiętnienia: 1992 r.



Pomnik  Niepodległości
Brwinów, Rynek


Treść napisu: W X-tą ROCZNICĘ ODPARCIA NAJAZDU ROSJI BOLSZEWICKIEJ NA POLSKĘ 1920-1930
W 75-tą ROCZNICĘ ODZYSKANIA NIEPODLEGŁOŚCI PAMIĘCI POLEGŁYCH W WALKACH O WOLNOŚĆ OJCZYZNY 11.XI.1988
1830-1930 W SETNĄ ROCZNICĘ ZBROJNEGO POWSTANIA NARODU POLSKIEGO
Data upamiętnienia: 1930 r.

 



Pomnik  upamiętniający bitwę pod Brwinowem
 

Treść napisu: Bohaterskim żołnierzom 36 PP Legii Akademickiej w 18tą rocznicę boju pod Brwinowem 1939. 12 IX 1957 Mieszkańcy Brwinowa

 

 


Pomnik - mogiła z krzyżem upamiętniająca ekshumację rozstrzelanych przez hitlerowców
Brwinów, Park Miejski


Pomnik „Ściana śmierci” pamięci mieszkańców rozstrzelanych w latach 1939-1945
Brwinów, Park Miejski


Treść napisu: MIEJSCE UŚWIĘCONE KRWIĄ OFIAR TERRORU OKUPANTA
Data upamiętnienia: 10.IX.1969 r.

 


Krzyż dębowy pamięci Powstańców
Brwinów, ul. Grodziska


Treść napisu: MIEJSCE EGZEKUCJI POWSTAŃCÓW LISTOPADOWYCH
w sierpniu 1832r. w 1 rocznicę stracenia Powstańców przez wojsko carskie – mieszkańcy Brwinowa wnieśli tu krzyż. W 1919r. miejscowi kolejarze odnowili krzyż i objęli nad nim opiekę. W sierpniu 1995r. w 164-tą rocznicę śmierci staraniem Zarządu Miasta i Gminy Brwinów krzyż został odbudowany wraz z otoczeniem.
Data upamiętnienia: VIII 1832 r.
 


Kamień poświecony Tadeuszowi Kościuszce
Brwinów, ul. Pszczelińska 99


Treść napisu: NACZELNIKOWI TADEUSZOWI KOŚCIUSZCE 1817 – 1917 PSZCZELINIACY
Data upamiętnienia: 1917 r.



 



Pomnik z tablicą pamięci mieszkańców rozstrzelanych przez hitlerowców
Brwinów, ul. Wygonowa


Treść napisu: W DNIU 13 WRZEŚNIA 1939 R NA OKOLICZNYCH ŁĄKACH ZOSTALI ROZSTRZELANI PRZEZ HITLEROWCÓW MIESZKAŃCY BRWINOWA
SIKORSKI CZESŁAW L.17
CEGIELSKI JAN JÓZEF L. 65
KOSIŃSKI EDWARD L. 23
PIETRZAK ANZEL L. 31
NIECZEPKA LUDWIK L. 45
GAŹDZIŃSKI MARIAN L. 17 UCZ.4KL.LIC
PIOTROWSKI TADEUSZ
WOJTCZAK RYSZARD
PNIEWSKI TADEUSZ
ZIEMSKI
POKUTA
CZEŚĆ ICH PAMIĘCI
KOŁO ZBOWiD W BRWINOWIE
Data upamiętnienia: 25.VII.1973 r.

 
 

Pomnik Tadeusza Kościuszko
Brwinów, ul. Piłsudskiego 11, teren Zespołu Szkół nr 1


Data upamiętnienia: 12.IX.1975r.




Pomnik z tablicą upamiętniający bitwę 12 września 1939 r.
Kanie


Treść napisu: W DNIU 12 WRZEŚNIA 1939 R. W GODZINACH 7-17 ZOSTAŁA STOCZONA NA POLACH WSKI KANIE-OTRĘBUSY PRZEZ I BATALJON 36 P.P. L.A BITWA Z PRZEWAŻAJĄCYMI JEDNOSTKAMI BRONI PANCERNEJ ARMII HITLEROWSKIEJ O DOJŚCIE DO WARSZAWY
CZEŚĆ ICH PAMIĘCI
DN 12-IX-1972 W XXXIII ROCZNICĘ WOJNY OBRONNEJ 1939 R.
ZBOWiD PRUSZKÓW
Data upamiętnienia: 12.IX.1972 r.

 



Pomnik w hołdzie żołnierzom II-go i III-go Batalionu 36 p.p. Legii Akademickiej
Parzniew, ul. Główna


Treść napisu: W hołdzie żołnierzom II-go i III-go Batalionu 36 p.p. Legii Akademickiej, którzy w dniu 12.09.1939r. idąc z pomocą oblężonej Warszawie walczyli na przedpolu Parzniewa z najeźdźcą hitlerowskim – Społeczeństwo.
Data upamiętnienia: 25.V.1975 r.

 




Płyta upamiętniająca rozstrzelane osoby cywilne i żołnierzy
Parzniew, ul. Główna


Treść napisu: W TYM DOLE ŻOŁNIERZE HITLEROWSCY ROZSTRZELALI W DNIU 12.IX.1939 R. DWIE OSOBY CYWILNE SYPEREK JÓZEF, ZARZYCKI MARCIN ORAZ 100 ŻOŁNIERZY POLSKICH
Data upamiętnienia: 25.V.1975 r
 

 



Obelisk kamienny pamięci walczących o niepodległość
Czubin


Treść napisu: Poległym Obrońcom Ojczyzny w walce o niepodległość w latach 1914 – 1920 mieszkańcy Gminy Helenów, odnowa 1971r.
Data upamiętnienia: 25.V.1975 r.

 



Kwatera żołnierzy niemieckich i rosyjskich

Brwinów, ul.Powstańców Warszawy, Cmentarz Parafialny
 

 

Treść napisu: 114 niemieckich oraz 26 rosyjskich żołnierzy - tu spoczywają zjednoczeni w pokoju polegli w walce




Album „Brwinów” (1995)
Publikacja wydana staraniem Towarzystwa Opieki nad Zabytkami w Brwinowie oraz Gminy Brwinów. Jej tekst, opisujący m.in. dzieje miasta został opracowany przez Marię Tyszkową we współpracy z Zofią Gajewską. Ilustracjami są fotografie archiwalne oraz współczesne, wykonane przez Annę Luizę Juśkiewicz.

Maria Prosnak-Tyszkowa „Cmentarz w Brwinowie”Książka „Cmentarz w Brwinowie” napisana została przez Marię Prosnak-Tyszkową we współpracy z ówczesną przewodniczącą brwinowskiego koła Towarzystwa Opieki nad Zabytkami – Zofią Gajewską. Spacer po cmentarzu w Brwinowie to spotkanie z dziejami miasta i historią Polski. Są na nim ślady powstań narodowych i dwóch wojen światowych – tu spoczywają wybitni żołnierze, naukowcy, artyści.



Dorota Słowińska „Pradzieje Brwinowa i jego okolic” (2007)
Z dotychczasowych badań wynika, iż 2000 lat temu na Mazowszu Zachodnim w rejonie Brwinowa i Pruszkowa istniał wysoce wyspecjalizowany ośrodek metalurgiczny, który był drugim co do wielkości w barbarzyńskiej Europie. Centrum mazowieckie zaspokajało nie tylko potrzeby miejscowe, ale było nastawione również na dalekosiężny zbyt. Śladami osady w Brwinowie są liczne znaleziska archeologiczne, a wśród nich m.in. ok. 3000 dymarek, starożytnych pieców hutniczych.

Stanisław Rumianek „Harcerstwo w Brwinowie 1918-1944” (2009)
Autor jest harcerzem od 1938 r. Pełnił służbę w różnych drużynach warszawskich, m.in. hufca Śródmieście. Jego zainteresowanie historią oraz długie godziny spędzone wśród zasobów archiwalnych m.in. Towarzystwa Przyjaciół Brwinowa zaowocowały opracowaniem dziejów brwinowskiego harcerstwa w latach 1918-1944.


Lech Dzikiewicz (red.) „Konspiracja i walka Kompanii Brzezinka 1939-1945” (2000, 2010)
Ze słowa wstępnego: Przedmiot tej monografii stanowią losy trzech podwarszawskich społeczności lokalnych (Brwinowa, Podkowy Leśnej, Nadarzyna) złączonych w latach 1939-1945 wspólną tajną organizacja wojskową i wspólną walką w obronie wolności i niepodległości. (...) Monografia wydobywa z niepamięci wielu dzielnych i zasłużonych dla Polski ludzi, wiele zupełnie nieznanych zdarzeń i faktów, często dawno zapomnianych przez dzisiejszą społeczność tych miejscowości.

Zbigniew Niewiadomski „Wspomnienia brwinowskiego chłopaka” (2004)
Wspomnienia ppor. Zbigniewa Niewiadomskiego, ps. „Butelka”, który opisuje spędzone w Brwinowie lata dzieciństwa i młodości, w tym także konspiracyjną działalność podczas okupacji hitlerowskiej oraz okres powojenny do początku lat 50.



Stanisław Rumianek „Szpitale wojenne w Brwinowie 1944-45” (2008)
Po upadku Powstania Warszawskiego mieszkańcy Brwinowa i okolic pomagali powstańcom oraz wypędzonej ludności Warszawy. Na terenie dzisiejszej gminy Brwinów działało wówczas kilka szpitali. Autor zebrał opisy, fotografie, kopie dokumentów oraz relacje świadków. Publikacja zainicjowała wydawany przez Towarzystwo Przyjaciół Brwinowa cykl zeszytów historycznych.


Stanisław Rumianek „Szpitale wojenne w Brwinowie wrzesień 1939 oraz lata 1944-45” (2012)
Publikacja wydana przez Stowarzyszenie Projekt Brwinów z okazji gry miejskiej „Szpitale powstańcze w Brwinowie” zorganizowanej w ramach obchodów Roku Armii Krajowej w gminie Brwinów. Jest poszerzoną i uzupełnioną wersją Brwinowskich Zeszytów Historycznych nr 1, wydanych przez Towarzystwo Przyjaciół Brwinowa w 2008 roku.


Mirosława Kosiaty (red.) „Miasto Brwinów: 60 lat minęło” (2010)
Autorzy – członkowie i sympatycy Stowarzyszenia Projekt Brwinów – dzielą się z czytelnikami tym, co ich w Brwinowie ujęło, zafascynowało, zaciekawiło, czy zdziwiło. Do kolejnych 60 lat przypisane są krótkie notki m.in. o historii Brwinowa i sławnych brwinowianach oraz ciekawych i ważnych wydarzeniach z dziejów miasta.


Jerzy Krempa „Owczarnia. Zarys dziejów” (2009)
Publikacja przedstawia Owczarnię: ponad 200-letnią historię tej miejscowości oraz dzieje jej najstarszych rodów. Nazwa wsi wywodzi się najprawdopodobniej od owiec sprowadzonych do pobliskiego majątku Książenice na początku XIX w. Dzisiaj Owczarnia jest jednym z 15 brwinowskich sołectw, graniczącym z Podkową Leśną i Milanówkiem.


Grażyna Adamska „Dwór w Żółwinie i jego tajemnice” (2009)
Ze wstępu: Autorka zafascynowana historią miejsca związanego z jej dzieciństwem przez lata zbierała materiały dotyczące rodzin właścicieli dworu w Żółwinie. Książka oparta jest na źródłach historycznych i beletrystycznych oraz informacjach uzyskanych w czasie osobistych spotkań ze świadkami historii.


Maryna Hebdzyńska „Odbudowa Pomnika Niepodległości w Brwinowie” (2008)


Autorka opowiada historię Pomnika Niepodległości, który został odsłonięty na Rynku w Brwinowie w 1930 r. i skrupulatnie dokumentuje dzieje jego renowacji. Po powojennych zniszczeniach pomnik odbudowano w 1988 r. Broszurę wydano staraniem Komitetu ds. Obchodów 90. Rocznicy Odzyskania Niepodległości oraz 20. Rocznicy Odbudowy Pomnika.




Stanisław Werner „Wspomnienie o profesorze Wacławie Wernerze” (1999)
Wydany jako oddzielna broszura fragment włączony następnie do „Korzeni”: opis życia prof. Wacława Wernera, patrona Biblioteki Publicznej w Brwinowie, sporządzony przez jego syna Stanisława na podstawie dokumentów, notatek, korespondencji, opowiadań.



Katyń…ocalić od zapomnienia (2012)

Broszura informacyjna wydana z okazji sadzenia dębów katyńskich w Brwinowie. Podczas uroczystości 21 kwietnia 2012 r. zostali upamiętnieni: kpt. Eugeniusz Wolański, kpt. Stanisław Leszek Frentzel, kpt. Stanisław Dembecki, mjr Józef Kozłowski.




Barbara Wardzianka, Hanna Kołodziejska-Wertheim „Raporty lekarza dyżurnego z filii Szpitala Wolskiego w Pszczelinie 29 X 1944 – 24 III 1945 (2012). Wznowienie publikacji, która ukazała się w 2000 roku. Pisane dzień po dniu przez 6 miesięcy, zwięzłe, rzeczowe raporty są opisem ogromnych wysiłków grupy ludzi, którzy starali się stworzyć w miarę normalne warunki dla oddanych ich opiece chorych pomimo głodu, zimna, stałego zagrożenia życia i niepewności jutra.



Sławomir Kubisa, Weekend z WKD (2012)
Bogato ilustrowany przewodnik po okolicach podwarszawskich miast-ogrodów. Spacerem, rowerem czy na koniu można przemierzać trasy w Brwinowie, Podkowie Leśnej, Milanówku, Grodzisku Mazowieckim, Tworkach, Pruszkowie, Komorowie
 






 
„Wspomnienie o bitwie pod Brwinowem. 12-13 IX 1939 r.” (2009)

Z okazji 70. rocznicy bitwy pod Brwinowem została wydana wspomnieniowa broszura, zawierająca m.in. opis bitwy, wspomnienia i fotografie mieszkańców Brwinowa oraz wykaz poległych żołnierzy i spis miejsc pamięci.



Towarzystwo Przyjaciół Brwinowa „Nasze 40 lat 1973-2013” (2013)
Publikacja wydana z okazji 40. rocznicy istnienia Towarzystwa Przyjaciół Brwinowa zawiera opis 40 lat działalności Towarzystwa a także próbę zapisu wydarzeń z lat 1973-2013 w wycinkach prasowych.




„Podróże do Brwinowa” 10 reportaży (2013)
Książka ukazała się w ramach serii „Biblioteka Polska XXI wieku - Złota Kolekcja Małych Ojczyzn”. Dziennikarze i reportażyści, którzy na co dzień pracują m.in. dla "Newsweeka", "Rzeczpospolitej", "Wprost", napisali o tym, co ich zaciekawiło w gminie Brwinów.




Broszura „Poznaj Brwinów” (2014)
„Poznaj Brwinów” to zachęta do spaceru szlakiem historii, wyjątkowych miejsc i wybitnych ludzi związanych z miastem. Broszura wyznacza szlaki turystyczne oraz przedstawia atrakcje w Brwinowie i okolicach.






Waldemar Matuszewski „Kalendarium mazowieckiej wsi Moszna” (2015)
Publikacja przedstawia historię wsi Moszna począwszy od jej najstarszych dziejów po czasy współczesne. Autor przywołał  postaci historyczne i artystów mających związek z Moszną m.in. Jana Pawła Woronicza, autora „Sielanki Moszny”. Wśród ilustracji w książce znalazły się m.in. fotografie z kroniki szkoły i albumu przedszkola w Mosznie. Publikacja stanowi bogate źródło wiedzy na temat wydarzeń i postaci związanych ze wsią Moszna.



Album „Poznaj Brwinów. Meet Brwinów” (2015, 2016)
„Poznaj Brwinów” zawiera zdjęcia i opisy najciekawszych miejsc i muzeów znajdujących się w Brwinowie i okolicach, m.in. Muzeum Motoryzacji i Techniki w Otrębusach, Muzeum Sztuki Ludowej oraz siedziby zespołu „Mazowsze”. Zaprezentowano w nim także wydarzenia kulturalne i artystyczne, które odbywają się w gminie. Publikacja została przetłumaczona na język angielski.

 „Swojak. Słynny aktor, mieszkaniec Brwinowa” (2016)

Broszura podsumowująca wydarzenia związane z obchodami Roku Wacława Kowalskiego w gminie Brwinów. Zawiera życiorys aktora - odtwórcy m.in. kultowej roli Kazimierza Pawlaka w trylogii S. Chęcińskiego – zdjęcia z archiwum rodzinnego, kadry z kilku filmów oraz kalendarium obchodów Roku wraz z fotografiami z poszczególnych wydarzeń.

 

Marian Pokropek „1050 lat Polski chrześcijańskiej. Od św. Wojciecha do św. Jana Pawła II w sztuce ludowej ze zbiorów Muzeum Sztuki Ludowej w Otrębusach” (2016)

Bogato ilustrowany album prezentujący historię Polski widzianą przez pryzmat sztuki ludowej Zawiera fotografie prac twórców ludowych m.in. Antoniego Barana, Katarzyny Gawłowej i Wiktora Chrzanowskiego.

 

Jan Członkowski, Małgorzata Szmyt „Towarzystwo Gimnastyczne >>Sokół<< w Brwinowie” (2017)

Broszura wydana z okazji obchodów Roku Ignacego Kozielewskiego w gminie Brwinów oraz jubileuszu 90-lecia Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”. Prezentuje historię założenia brwinowskiego „Sokoła”, jego działalność w Brwinowie oraz fotografie z archiwum Towarzystwa.

 

„Podwarszawskie Trójmiasto Ogrodów” (2017)

Album podsumowujący projekt „Podwarszawskie Trójmiasto Ogrodów – poprawa spójności obszaru Podwarszawskiego Trójmiasta Ogrodów poprzez współpracę w zakresie polityki społecznej, kształtowania przestrzeni publicznej, gospodarki wodnej i komunikacji” realizowany przez gminę Brwinów, miasto Milanówek i miasto Podkowa Leśna.

 

„Sołectwo Kanie” (2017)

Książka wydana z okazji obchodów 640-lecia założenia sołectwa Kanie. Przedstawia historię tej podwarszawskiej miejscowości począwszy od jej średniowiecznych początków, przez okres intensywnej zabudowy aż po czasy współczesne.



Wzmianki o Brwinowie:


Jarosław Iwaszkiewicz „Podróże do Polski” (1977)
Wspomnienia Jarosława Iwaszkiewicza – wiele wzmianek m.in. o rodzinie Lilpopów i Iwaszkiewiczów oraz życiu codziennym pisarza i jego żony w Stawisku. Źródło ciekawych informacji i cytatów dotyczących Brwinowa, np. „Mój ślub. Co prawda nie odbywa się w Warszawie, tylko w Brwinowie, ale to prawie to samo.” lub „Na cmentarzu w Brwinowie czuję się jak w rodzinie”.


Cezary Jellenta „Wielki zmierzch” Pamiętnik (1985)
Pamiętnik wybitnego krytyka literackiego i artystycznego okresu Młodej Polski. Zapiski obejmują okres od sierpnia 1914 do września 1924 roku. Notatki z października 1914 r. mówią o pobycie autora w Brwinowie i śladach walk stoczonych pod Pruszkowem przez wojska niemieckie i rosyjskie.



Stanisław Werner „Korzenie. Sławni i bliscy z rodziny Wernerów oraz rodzin skoligaconych: Norblinów, Schuchów, Malczów, Fukierów, Meisnerów” (2002)
Kronika rodzinna: zbiór biogramów, wspomnień i notek biograficznych osób sławnych i bliskich rodzinie Wernerów. Gromadzony przez wiele lat materiał, zaczerpnięty z różnych źródeł i opracowań, okraszony anegdotą rodzinną, tworzy świetny dokument przedstawiający imigrantów, którzy przyjęli nową ojczyznę za swoją. Historia rodziny Wernerów splotła się z Brwinowem na początku na początku XX w., kiedy prof. Wacław Werner rozpoczął budowę domu przy ul. Słonecznej.

Stanisław Werner „Wspomnienie o profesorze Wacławie Wernerze” (2013)
 Nowe wydanie publikacji, której autorem jest Stanisław Werner, syn profesora Wacława Wernera, wzbogacone opisem z nadania bibliotece publicznej w Brwinowie imienia profesora, a także wspomnieniami córek o Stanisławie Wernerze i Marcie Jurowskiej-Wernerowej.




Maria Barbasiewicz „Tradycja Mazowsza powiat pruszkowski. Przewodnik subiektywny” (2006)
Publikacja wydana przez Mazowieckie Centrum Kultury i Sztuki. przedstawiająca dzieje oraz walory kulturowe i etnograficzne regionu, zabytki architektury, tradycje ludowe, a także niematerialne dobra kultury związane z nazewnictwem, stanem wiedzy historycznej, miejscowymi obyczajami. Wśród rozdziałów „Przewodnika subiektywnego” są m.in. Brwinów, Czubin, Helenów, Karolin, Koszajec, Moszna, Pszczelin, Zarybie i Żółwin.
 

Antoni Marylski, poseł na sejm. „Niemcy przed Warszawą. Epizod z wielkiej wojny. Rok 1914.” (2013)
Reprint broszury autorstwa Antoniego Marylskiego, ówczesnego właściciela dworu w Pęcicach i naocznego świadka opisywanych wydarzeń wydany został z inicjatywy Towarzystwa Opieki nad Zabytkami Koła w Brwinowie z egzemplarza zachowanego w zbiorach prywatnych.

 

.


Gmina Brwinów nawiązała współpracę z Mazowiecką Biblioteką Cyfrową – dzięki temu publikacje wydawane przez gminę Brwinów będzie można bezpłatnie przeczytać w internecie. Mazowiecka Biblioteka Cyfrowa jest tworzona przez Bibliotekę Publiczną m.st. Warszawy – Bibliotekę Główną Województwa Mazowieckiego – we współpracy z bibliotekami publicznymi województwa mazowieckiego oraz bibliotekami dzielnicowymi w Warszawie.

 

Ratusz i inne

# Version Size Hits Download
2.82 mb 1034 Download Preview
778.42 kb 862 Download Preview
746.17 kb 862 Download Preview
961.91 kb 888 Download Preview
851.48 kb 832 Download Preview
853.68 kb 866 Download Preview
792.76 kb 857 Download Preview
868.65 kb 937 Download Preview
958.13 kb 938 Download Preview
997.74 kb 789 Download Preview
699.19 kb 815 Download Preview
1.03 mb 874 Download Preview
1.12 mb 857 Download Preview
822.86 kb 1009 Download Preview
791.92 kb 937 Download Preview
1.29 mb 836 Download Preview
927.17 kb 833 Download Preview
1.09 mb 864 Download Preview
813.60 kb 810 Download Preview
942.32 kb 817 Download Preview
1.38 mb 806 Download Preview
1.29 mb 816 Download Preview
1.25 mb 871 Download Preview
902.72 kb 834 Download Preview
710.04 kb 797 Download Preview
1.03 mb 808 Download Preview
788.71 kb 780 Download Preview
981.67 kb 1020 Download Preview
930.25 kb 782 Download Preview
1.01 mb 780 Download Preview
1.15 mb 830 Download Preview
1.30 mb 788 Download Preview
1.40 mb 735 Download Preview
1.21 mb 769 Download Preview
1.22 mb 671 Download Preview
1.67 mb 877 Download Preview
1.51 mb 825 Download Preview
3.62 mb 938 Download Preview
3.66 mb 853 Download Preview
2.55 mb 859 Download Preview
2.19 mb 712 Download Preview
1.69 mb 874 Download Preview
2.95 mb 768 Download Preview
2.45 mb 852 Download Preview
3.63 mb 752 Download Preview
4.46 mb 680 Download Preview
2.35 mb 793 Download Preview
1.91 mb 790 Download Preview
1.77 mb 703 Download Preview
6.37 mb 759 Download Preview
2.45 mb 1370 Download Preview
3.26 mb 768 Download Preview
2.39 mb 735 Download Preview
4.30 mb 669 Download Preview
3.32 mb 769 Download Preview
4.62 mb 1288 Download Preview
2.70 mb 1266 Download Preview
2.87 mb 1035 Download Preview
4.52 mb 931 Download Preview
7.76 mb 1131 Download Preview
5.57 mb 248 Download Preview
3.18 mb 203 Download Preview
6.42 mb 224 Download Preview
4.60 mb 439 Download Preview
3.79 mb 553 Download Preview
4.13 mb 158 Download Preview
4.34 mb 13 Download Preview
4.54 mb 12 Download Preview

RYS HISTORYCZNY

Z inicjatywy Jana Kulisiewicza – mieszkańca Błonia, a jednocześnie komendanta OSP w Błoniu oraz zaprzyjaźnionego z nim Władysława Włodarczyka mieszkańca Biskupic powstał 22 lipca 1928 roku oddział ochotniczej straży pożarnej w Biskupicach. W chwili powstania liczba członków nie przekraczała 20 osób. Jak bardzo potrzebne było utworzenie tej jednostki świadczy zaangażowanie i ofiarność tutejszych i okolicznych mieszkańców. Franciszek Grabek ofiarował plac i pożyczył część materiału na budowę strażnicy. Piotr Kulpita majster murarski zbudował remizę za niewielką odpłatnością. Józef Skroński gospodarz OSP wykonał roboty ciesielskie. Dziedzic majątku Biskupice Grabowski sprawił strażakom umundurowanie. Trudno wymienić wszystkich, którzy przyczynili się do powstania tej placówki.
 
w skład pierwszego zarządu wybrani zostali:

Władysław Włodarczyk – prezes
Jan Pokropek - zastępca prezesa
Władysław Boniecki – sekretarz
Franciszek Grabek – skarbnik
Józef Skroński – gospodarz
Piotr Boniecki – naczelnik

 
Pierwsza drużyna strażacka liczyła 12 osób. Byli to:

Stanisław i Wacław Bonieccy
Stefan i Jan Chełmińscy
Józef i Piotr Kamińscy
Wacław, Jan i Adam Kulpitowie
Antoni Dębek
Franciszek Domżalski
Edward Wit

 
Oprócz walki z żywiołem prowadzono także działalność kulturalną. Działał  zespół artystyczny, który dostarczał mieszkańcom rozrywki grając komedie. Za zebrane wśród mieszkańców pieniądze (pomoc państwa była bardzo skromna) zakupiono niezbędne  wyposażenie. Mieli własne konie. Do pożaru pędzili dwoma wozami. Na jednym była pompa ręczna, na drugim beczka z wodą.
 
We wrześniu 1939 roku dotarli tu wycofujący się z poznania strażacy. Dalsza ich podróż na wschód nie miała już sensu, zawrócili więc zostawiając ,,chwilowo’’ swój samochód, który odebrali już po wojnie. W czasie okupacji w remizie strażackiej Niemcy urządzili sobie łaźnie. Nie zabezpieczyli ścian przed wilgocią i budynek niszczał. W okresie powstania warszawskiego remiza została oddana na szpital dla rannych powstańców, których z narażeniem życia zwozili i pielęgnowali tutejsi strażacy. Po wojnie w roku 1948 za własne pieniądze zakupiono samochód z demobilu marki ,,chevrolet’’  - służył biskupickiej straży przez 10 lat. W roku 1955 oddział otrzymał w darze od Ministerstwa Przemysłu Chemicznego i Centralnego Zarządu Farmaceutycznego motopompę.
 
Odział  liczył w tym momencie 19 członków czynnych i 30 wspierających. Z biegiem lat dorabiano się coraz nowocześniejszego sprzętu. Za kupiono samochód pożarniczy typu ,,Lublin’’, potem ,,Żuka’’ i wreszcie nowoczesny samochód bojowy typu ,,Star 200’’, a drugi typ ,,Jelcz’’. Wyposażeniu mieli już motopompy typu ,,Polonia 800’’ i wiele setek metrów węży pożarniczych. z pomocą władz i miejscowego społeczeństwa zbudowano w latach 60-tych suszarnię węży (wspinalnię) zainstalowano syrenę elektryczną.

W skład zarządu w roku 1969 stanowili:

Henryk Ziemniak – prezes
Edmund Woźniak – skarbnik
Bogusław Woźniak – gospodarz
Władysław Domżalski – komendant

 
czynnymi członkami byli:

1. Tadeusz Jakubiak
2. Tadeusz Dolota
3. Eugeniusz Dębek
4. Janusz Boniecki
5. Zygmunt Woszczek
6. Henryk Lubański
7. Sylwester Domżalski
8. Antoni Komopka   
9. Franciszek Komopka
10. Bogusław Woźniak
11. Zenon Słowiński
12. Tadeusz Włodarczyk
13. Henryk Ziemniak
14. Kazimierz Ziemniak
15. Józef Borządek
16. Aleksander Bogucki
17. Jerzy Kopras
18.Antoni Skroński
19. Zygmunt Świątek
20. Ryszard Grabek
21. Henryk Grabek
22. Tadeusz Domżalski

 
Sekcja OSP Biskupice stale podnosiła swoje kwalifikacje i zdolność bojową. Brała udział w zawodach pożarniczych rejonu Pruszków zajmując czołowe miejsca. w zawodach warszawskiej kompanii obwodowej zajęła pierwsze miejsce.
Jubileusz 60-cio lecia obchodzono bardzo uroczyście w 1988 roku.
 
Skład zarządu osp był następujący:

Władysław Domżalski – prezes
Henryk Ziemniak – (v-ce) prezes
Tadeusz Domżalski  - sekretarz
Edmund Woźniak – skarbnik
Stanisław Grabek – gospodarz
 

Komisja rewizyjna:

Tadeusz Dolota – przewodniczący
Ryszard Grabek – członek
Henryk Lubański członek
 

Drużyna:

1. Ireneusz Jakubiak
2. Sylwester Jakubiak
3. Jacek Skalski
4. Paweł Konopka
5. Cezary Słowiński
6. Władysław Włodarczyk
7. Jan Matusiak
8. Mirosław Stec
9. Eligiusz Dębek
10. Tadeusz Dolota
11. Zbigniew Malkowski
12. Waldemar Wedman
13. Andrzej Wedman
14. Adam Sobański
15. Rafał Bartos
16. Zbigniew Matuszewski
17. Mariusz Woźniak
18. Henryk Grabek

 
Gotowość bojowa jednostki została w tym czasie osłabiona, bo trzeba było skasować jeden samochód ,,star 25’’. Po jubileuszu 60-cio lecia otrzymano nowego ,,stara’’. Rocznie jednostka gasiła około 30 pożarów. Jeśli istniała potrzeba wyjazdu poza własny teren dyspozycję taką wydawał 21 rejon w Pruszkowie. Z dniem 14 kwietnia 1995 roku jednostka straży pożarnej w Biskupicach została włączona do krajowego systemu ratownictwa gaśniczego . W roku 1998 roku odbyły się w Nadarzynie zawody drużyn pożarniczych rejonu Pruszków i Grodzisk Mazowiecki. Z Biskupic startowały 2 sekcje. Zajęły 4 i 5 miejsce w klasyfikacji ogólnej. Zawody te zaliczane są jako zawody miejsko-gminne, w których te 2 sekcje  uzyskały 1 i 2 miejsce. W nagrodę otrzymały puchar z rąk Pana Burmistrza Jana Witkowskiego. W związku z jubileuszem 70 lecia działalności Ochotniczej Straży Pożarnej w Biskupicach ufundowany został dla oddziału sztandar, który został poświęcony i przekazany w czasie uroczystości w dniu 16 sierpnia 1998 roku.
 
W 1998 roku zarząd OSP Biskupice pracuje w następującym składzie:

Władysław Domżalski – prezes
Zenon Słowiński – naczelnik
Edmund Woźniak – skarbnik
Tadeusz Domżalski – sekretarz
Stanisław Grabek – gospodarz
 

Drużyna liczyła 25 członów są to:

1. Tadeusz Dolota
2. Henryk Lubański
3. Jan Matusiak
4. Henryk Grabek
5. Ryszard Grabek
6. Cezary Słowiński
7. Paweł Konopka
8. Eligiusz Dębek
9. Sylwester Jakubiak
10. Marian Dolota
11. Mariusz Woźniak
12. Zbigniew Matuszewski
13. Zbigniew Malkowski
14. Tomasz Świeciński
15. Rafał Bartos
16. Andrzej Wedman
17. Waldemar Wedman
18. Adam Sobański
19. Grzegorz Sobański
20. Mariusz Sobański
21. Piotr Pękala
22. Mariusz Pękala
23. Paweł Banasiak
24. Janusz Sobczyk
25. Rafał Sadowski

 
W pierwszych zawodach powiatowych w 1999 roku, następnie w 2002 roku jednostka zajęła pierwsze miejsca w zawodach pożarniczych w Nadarzynie. W 2003 strażacy przeprowadzili własnymi rękoma remont garażu. Materiały na remont zostały zakupione z funduszy Urzędu Gminy.
W 2006 roku został skasowany samochód ,,star 200 GBM’’ a w zamian straż otrzymała ,,stara 200 GBA’’.
 
Drużyna strażacka z dużym zaangażowaniem pracuje na rzecz swojej jednostki. Strażacy z własnych środków dobudowali kuchnię i toaletę. W 2008 roku wyremontowali garaż i ocieplili strażnicę. Wybetonowali wjazd do garażu i uprzątnęli teren wokół remizy. Urząd Gminy sfinansował  materiały do remontów.
W tym czasie na stanie jednostki znajdowały się 2 samochody typu star 200 GBA i star 244 GBA.
 
zarząd OSP w 2008 roku:

Tadeusz Domżalski – prezes
Stanisław Grabek – naczelnik
Paweł Banasiak – zastępca naczelnika
Rafał Bartos – gospodarz
Jan Matusiak – skarbnik
Zbigniew Malkowski – sekretarz

 
Członkowie zarządu to:

ks. proboszcz Krzysztof Gołebieski
Andrzej Wedman
Cezary Słowiński

 
drużyna strażacka liczy 25 członków:

1. Słowiński Zenon
2. Grabek Ryszard
3. Konopka Paweł
4. Dolota Marian
5. Jakubiak Sylwester
6. Dębek Rafał
7. Stokłosa Łukasz
8. Kurlak Grzegorz
9. Jędrasik Tomasz
10. Dolota Tadeusz
11. Wedman Waldemar
12. Kołomyjcow Przemek
13. Sobański Grzegorz
14. Sadowski Rafał
15. Brzeziński Daniel
16. Sobański Mariusz
17. Pokropek Michał
18. Malkowski Dawid
19. Malkowski Damian
20. Szymański Piotr
21. Szymański Marcin
22. Dolota Jakub
23. Sobański Adam
24. Raczyński Paweł
25. Pękala Piotr

 
Na zebraniu zarządu osp w dniu 15 grudnia 2008 r. rezygnację z funkcji prezesa  złożył Tadeusz Domżalski, który został prezesem honorowym. Na funkcję prezesa został wybrany ks. kapelan kustosz sanktuarium NMP w Rokitnie Krzysztof Gołębieski
 
Zarząd osp w tym czasie to:

ks. Krzysztof Gołębieski – prezes
Stanisław Grabek – naczelnik
Paweł Banasiak – z-ca naczelnika
Zbigniew Malkowski – sekretarz
Rafał Bartos – gospodarz
Jan Matusiak – skarbnik

 
Członek zarządu:

Andrzej Wedman
Cezary Słowiński

 
Podczas zebrania sprawozdawczego za rok 2008 nastąpiła zmiana  w komisji rewizyjnej – za Tomasza Jędrasika do komisji wchodzi Grzegorz Kurlak. W 2009 roku zostaje założona przez prezesa ks. Krzysztofa żeńska drużyna . 2010 rok rozpoczął się przekazaniem samochodu star 200 GBA do jednostki w Sokołowie Podlaskim. Inicjatorem zakupu nowego samochodu pożarniczego dla OSP Biskupice był  st.bryg. Andrzej Ratyński. Pomysł zaakceptował Burmistrz Brwinowa Andrzej Guzik, przy poparciu Dariusza Drzewieckiego – komendanta psp w Pruszkowie, dużym zaangażowaniu komendanta miejsko-gminnego Krzysztofa Newena oraz zarządu OSP Biskupice, a w szczególności prezesa kś. Krzysztofa Gołębieskiego.a chodzi o mercedesa Atego 1529 GCBA. Fundusze na zakup pochodziły z Urzędu Gminy, Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, KSRG oraz Marszałka Mazowieckiego. W strażnicy w 2009 roku zostały wymienione: piec c.o. i instalacja c.o. Z Funduszu Sołeckiego zostały zakupione :kosiarka spalinowa, stoły, krzesła, zmywarka oraz lodówka. Uroczyste przekazanie i poświęcenie samochodu odbyło się 10 października 2010r. W 2011 roku zmienił się skład zarządu.
 

prezes – Tadeusz Dolota
naczelnik – Stanisław Grabek
z-ca naczelnika – Paweł Banasiak
skarbnik – Jan Matusiak
sekretarz – Zbigniew Malkowski
gospodarz – Rafał Bartos

 
członkowie zarządu:

Andrzej Wedman,
Cezary Słowiński,
Elżbieta Dolota
 

W skład komisji rewizyjnej wchodzą:

Grzegorz Kurlak,
Sylwester Jakubiak,
Adam Sobański.

 
Zawody w 2011r – 3 miejsce zajęła męska i żeńska drużyna, która startowała pierwszy raz. \
W połowie grudnia 2011 roku od OSP Raszyn z funduszy, własnych zostaje zakupiony samochód specjalny pożarniczy marki Lublin do przewozu osób. w OSP Biskupice służą druhowie, którzy są honorowymi dawcami krwi i są to:

Andrzej Wedman (brązowy krzyż zasługi)
Paweł Banasiak
Adam Sobański
Mariusz Sobański
Grzegorz Sobański
Piotr Szymański
Marcin Szymański
Sebastian Szymoelder
Paweł Raczyński
Iwona Grabek

 
OSP Biskupice uczestniczy w życiu parafii – warta przy grobie  Pana Jezusa, budowa ołtarza na Boże ciało, Dzień Strażaka – 4 maj, uczestniczymy w procesjach. Nasz stary sztandar wisi w kościele NMP w Rokitnie.
Porównując kolejne listy widzimy powtarzające się nazwiska, zmieniają się imiona. To następne pokolenia przejmują pałeczkę rodzinnej sztafety społecznej, ofiarnej, bezinteresownej pracy.

Galeria-Biskupice-Jednostka-2
Galeria-Biskupice-Jednostka-1
Galeria-Biskupice-Jednostka-4
Galeria-Biskupice-Jednostka-3
Galeria-Biskupice-Jednostka-5
Galeria-Biskupice-Jednostka-6